T.C.
ÇEVRE VE ŞEHİRCİLİK
BAKANLIĞI
Tapu ve Kadastro
Genel Müdürlüğü Tapu Dairesi Başkanlığı
Sayı : B091TKG0100001-100.01/
KARAR NO:2012/59
Konu : Ret
Kararı
GENEL MÜDÜRLÜK MAKAMINA
Tapu ve Kadastro ... Bölge
Müdürlüğünün 25.05.2012 tarih ve 2012/21 sayılı kararı ile onanan, …….. Tapu
Müdürlüğü’nün 21.05.2012 tarih ve 1879 yevmiye numaralı ret kararına, süresi
içinde Nalan ……. …… tarafından 13.06.2012 tarihli dilekçe ile itiraz
edilmiştir.
İSTEM:
….. İli, …… İlçesi, …….. Mahallesinde bulunan …..
ada 4 parsel numaralı, 9/72 arsa paylı, zemin ve üst kat “Bodrumlu Dubleks
Mesken” vasıflı 8 numaralı bağımsız bölüm üzerindeki 13.02.2010 tarih ve 653
yevmiye numaralı aile konutu şerhinin, ….. 9. Aile Mahkemesinin 09.05.2012
tarihinde kesinleşen 04.04.2011 tarih ve 2009/880 Esas, 2011/294 Karar sayılı
boşanma kararına istinaden, malik Nalan …….
……. tarafından terkini talep
edilmiştir.
RET NEDENİ
…… Tapu
Müdürlüğünce konunun, Genel Müdürlüğümüzün 11.06.2002 tarih ve 2002/7
sayılı genelgesinde belirtilen “…aile konutu şerhi terkini işleminin bu kaydın
kendisine hak sağladığı kimsenin talebi üzerine yapılabileceği, bunun mümkün
olmaması halinde ise anılan şerhin kaldırılmasına ilişkin mahkeme kararı
uyarınca terkin işlemlerinin gerçekleşebileceği…” hükmü çerçevesinde değerlendirilerek,
hak sahibi …… ……….’nin müracaatı veya aile konutu şerhi terkini ile ilgili
mahkeme kararı bulunmaması nedeniyle Türk Medeni Kanunu’nun 1016. ve Tapu Sicil
Tüzüğünün 23. maddesi gereğince istem reddedilmiştir.
YAPILAN İNCELEME VE HUKUKİ SEBEBLER:
…… İli, ……. İlçesi, …….
Mahallesinde bulunan …. ada 4 parsel numaralı, 9/72 arsa paylı, zemin ve üst
kat “Bodrumlu Dubleks Mesken” vasıflı 8 numaralı bağımsız bölümün ……. kızı
Nalan ….. ……. adına kayıtlı olduğu,
Taşınmaz üzerinde malik olmayan eş
………..’nin talebine istinaden tesis edilmiş 13.02.2010 tarih ve 653 yevmiye ile
aile konutu şerhi bulunduğu, malik Nalan …………. tarafından, …….. 9. Aile
Mahkemesinin 09.05.2012 tarihinde kesinleşen 04.04.2011 tarih ve 2009/880 Esas,
2011/294 Karar sayılı boşanma kararına istinaden aile konutu şerhinin terkini
için ……… Tapu Müdürlüğüne talepte bulunulduğu,
……… Tapu
Müdürlüğü tarafından yapılan incelemede bahsi geçen mahkeme kararında
aile konutu şerhinin terkinine yönelik hüküm bulunmadığı ve konunun, Genel
Müdürlüğümüzün 11.06.2002 tarih ve 2002/7 sayılı genelgesinde belirtilen “…aile
konutu şerhi terkini işleminin bu kaydın kendisine hak sağladığı kimsenin
talebi üzerine yapılabileceği, bunun mümkün olmaması halinde ise anılan şerhin
kaldırılmasına ilişkin mahkeme kararı uyarınca terkin işlemlerinin
gerçekleşebileceği…” hükmü çerçevesinde değerlendirilerek hak sahibi ………..’nin
müracaatı veya aile konutu şerhi terkini ile ilgili mahkeme kararı bulunmaması
nedeniyle Türk Medeni Kanunu’nun 1016. ve Tapu Sicil Tüzüğünün 23. maddesi
gereğince talebin reddedildiği,
Bu karar üzerine Nalan …………
tarafından 23.05.2012 tarihli dilekçe ile Tapu ve Kadastro ……. Bölge
Müdürlüğüne süresi içinde itiraz edildiği ve Tapu ve Kadastro ….. Bölge Müdürlüğünün
25.05.2012 tarih ve 2012/21 sayılı kararı ile …….. Tapu Müdürlüğü’nün
21.05.2012 tarih ve 1879 yevmiye numaralı ret kararının onandığı anlaşılmıştır.
Konu ile ilgili olarak; Türk
Medeni Kanunu’nun 194. maddesi (c) bendi “Aile konutu olarak özgülenen taşınmaz
malın maliki olmayan eş tapu kütüğüne konutla ilgili gerekli şerhin verilmesini
isteyebilir.’’ ve Tapu Sicil Tüzüğünün 57. maddesi (d) bendi “Aile konutu şerhi
için konutun aile konutu olduğunu kanıtlayan muhtarlıktan ve varsa apartman yönetiminden
alınmış belge ile birlikte vukuatlı nüfus kayıt örneği veya evlilik cüzdanı
aranır.’’ hükmündedir.
Türk Medeni Kanunu’nun 1014.
maddesi ise, “Bir tescilin terkin edilmesi veya değiştirilmesi, ancak bu kaydın
kendilerine hak sağladığı kimselerin yazılı beyanı üzerine yapılabilir.’’
hükmünü,
Tapu Sicil Tüzüğünün 78.
maddesinin 1. fıkrası, “Tapu sicilinde terkin, hak sahibinin veya yetkili
makamın istemine ya da mahkeme kararına dayalı olarak yapılır.’’ hükümünü
içermektedir. Ancak özel düzenlemelere göre süreli olarak sicile tesis edilen
haklarda sürenin dolmasıyla hak sahibinin muvafakat veya mahkeme kararı
aranmaksızın malikin talebi ile terkinler gerçekleştirilebilmektedir.
Genel Müdürlüğümüzün aile konutu
şerhi ile ilgili olarak 11.06.2002 tarih ve 2002/7 sayılı Genelgesinin
“Taşınmaz Malın Üzerinde Mevcut "aile konutudur" Şerhinin Terkini’’
başlıklı 5. maddesinde; şerhin malik olmayan eşin talebiyle işlenmesi halinde
yine malik olmayan eşin talebiyle terkin edilebileceği açıkça belirtilmiştir.
Ancak gerek Tapu Sicil Tüzüğünün 57. maddesi, gerekse anılan Genelgede boşanma
halinde yapılacak işleme ilişkin herhangi bir düzenleme yapılmamıştır.
4721 sayılı Türk Medeni
Kanunu’nun 194. maddesinde öngörülen aile konutu şerhi, evliliğin genel
hükümleri çerçevesinde düzenlenmiştir. Bu hükümler özel bir düzenleme olmadığı
ve evlilik birliği devam ettiği sürece uygulanacak hükümlerdir. Yargıtay
1. Hukuk Dairesi 2010/728 E. ve 2010/2047 K. Sayılı kararında, “…boşanma
durumunda boşanmaya ilişkin mahkeme kararının kesinleşmesiyle dayanağı ve
hukuki neticeleri ortadan kalkar. Yani kayıt yolsuz hale dönüşür. Şerhin şeklen
sicil kaydında yer alması kayıt maliki olmayan
boşanan eşe herhangi
bir hak bahşetmez.” Yargıtay 2. Hukuk
Dairesi ise 12.12.2006 tarih, 2006/9531 E.
ve 2006/17441 K. Sayılı kararında “…Türk Medeni
Kanunu’nun 194. maddesi gereğince
konulan aile konutu şerhinin kaldırılmasına ilişkin davada, şerhin devamını
gerektiren evlilik birliliğinin boşanma kararının kesinleşmesiyle sona ermiş
bulunmasına …. göre usul ve kanuna uygun olan hükmün onanmasına…” şeklinde
hüküm kurmuştur. Böylece malik olan eşin boşanmaya dair kesinleşmiş mahkeme
kararını ibrazı halinde aile konutu şerhinin terkini gerekir.
Somut olayda, istem sahibinin
dayanak olarak gösterdiği mahkeme kararında boşanmanın kesinleştiği, bu kararla
tapu kütüğüne konulu olan şerhin boşanma ile hukuki dayanağını kaybettiği ve
yolsuz tescil haline dönüştüğü görülmektedir.
Yukarıda açıklanan
gerekçelerle, …..
İli, ……… İlçesi, ……. Mahallesinde bulunan ….. ada 4 parsel numaralı, 9/72 arsa
paylı, zemin ve üst kat “Bodrumlu Dubleks Mesken” vasıflı 8 numaralı bağımsız
bölüm üzerine malik olmayan eşin talebi ile konulan aile konutu şerhinin, …….
9. Aile Mahkemesinin 09.05.2012 tarihinde kesinleşen 04.04.2011 tarih ve
2009/880 Esas, 2011/294 Karar sayılı boşanma kararına istinaden malik olan eşin
talebiyle terkin edilmesine ilişkin istemin karşılanmamasına ilişkin olarak
verilen, Tapu ve Kadastro …. Bölge Müdürlüğünün 25.05.2012 tarih ve 2012/21 sayılı
kararı ile onanan, ……. Tapu Müdürlüğü’nün 21.05.2012 tarih ve 1879 yevmiye
numaralı ret kararının yerinde olmadığı kanaatine
varılmıştır.
SONUÇ:
Tapu
ve Kadastro ……... Bölge Müdürlüğünün 25.05.2012 tarih ve 2012/21 sayılı kararı ile
………. Tapu Müdürlüğü’nün 21.05.2012 tarih ve 1879 yevmiye numaralı ret kararının
“B O Z U L M A S I” na karar
verilmiştir.
Takdirlerinize arz ederim.
Tapu Dairesi Başkanı
Uygun görüşle arz ederim.
...../…./2012
Genel Müdür Yardımcısı
O L U
R
..../…./2012
Genel Müdür