<                                 <><><T.C.>

<BAŞBAKANLIK
><TAPU ><VE ><KADASTRO ><GENEL ><MÜDÜRLÜĞÜ>

                                 <Tasarruf ><İşlemleri ><Dairesi ><Başkanlığı>

<Sayı ><: ><B021TKG01O0O01-18O13/  718 - 404><
><><><><Konu:><i  İmar ><uygulaması
                                                                
><TAPU ><VE ><KADASTRO ><II. ><BÖLGE ><MÜDÜRLÜĞÜNE>

<İSTANBUL>

<İLGİ ><: ><a) ><23/Mart/2000 ><tarih, ><B021TKG1020002-1/1298 ><sayılı ><yazınız.>

b)   <Üsküdar ><Belediye ><Başkanlığının ><2/Haziran/l ><999 ><tarih, ><(09)(02)99/l ><7 ><sayılı ><yazısı.>

c)   <6/Temmuz/1999 ><tarih, ><B021TKG1020002-1/3073 ><sayılı ><yazınız.>

d)   <27/Ekim/1999 ><tarih, ><B021TKG1020002-1/4835 ><sayılı ><yazınız.>

<İlgi ><(b) ><yazı ><konusunun ><mahallen ><incelettirilmesi ><sonucu ><alınan ><ilgi ><(a,c ><ve ><d) ><yazılar ><ile ><eklerinin ><incelenmesinde;>

<İstanbul ><İli,>< ><Üsküdar ><İlçesi, ><Bulgurlu ><Mahallesi, ><93 ><ada ><5 ><parsel ><sayılı ><taşınmaz ><mal ><üzerinde ><2/Nisan/1989 ><tarihli ><Çamlıca ><Bölgesi ><Islah ><İmar ><Planına ><uygun ><olarak ><Üsküdar ><Belediye ><Encümeninin ><18/Ağustos/1989 ><tarih, ><2142 ><sayılı ><kararı ><uyarınca ><2981/3290 ><sayılı ><Kanun ><kapsamında ><yapılan ><imar ><uygulamasının ><12/Hazİran/1990 ><iarih, ><3784 ><yevmiye ><numarası ><ile>< ><teşci! ><edildiği,>

<Daha ><önce ><yapılan ><imar ><uygulamaları ><sonucu ><oluşturularak ><sicilden ><terkin ><edilen,>

<259.26 ><m><2>< ><lik>< ><yeşil ><alanın ><Üsküdar ><Belediye ><Meclisinin ><31/Mayıs/1990 ><tarih ><70 ><sayılı ><kararı ><ile ><yapılan ><plan ><tadilatı ><kapsamında ><31/Ocak/I991 ><tarih, ><252 ><sayılı ><Encümen ><kararı ><uyarınca ><ihdas ><ed^erej^2384_ada,1.5 parse! ><numarası ><altında ><"arsa" ><vasfı ><ile ><eski ><maliki ><İbrahim ><Gcbetaş ><adına, ><12/Nisan/199l ><tarih, ><2013 ><yevmiye ><numaralı ><işlemle,>

<Kısmen ><yola, ><kısmen ><yeşil ><alana ><İsabet ><eden ><609.43 ><m><2>< ><lik>< ><alanın ><da, ><I7/Mayıs/1990 ><tarihli ><tadilat ><planı ><kapsamında ><Üsküdar ><Belediye ><Encümeninin ><2/Ekim/1997 ><tarih, ><1752 ><sayılı ><kararı ><uyarınca ><ihdas ><edilerek ><.2243 ><ada>< ><9 ><parsel ><numarası ><altında ><"cami ><yeri" ><olarak ><Üsküdar ><Belediyesi ><adına, ><25/Aralık/1997 ><tarih, ><6742 ><yevmiye ><numaralı ><işlemle.>

<Tescil ><edildiği.>

<Bu ><kene, ><bahsi ><geçen ><ihdas ><işlemleri ><emsal ><gösterilmek ><suretiyle ><aynı ><imar ><uygulaması ><sonucu ><kayıt ><maliklerinin ><haklan ><bedele ><dönüştürülerek ><(kanuni ><ipotek ><tesis ><edilmeden ><ve ><belediyece ><bedeli ><Ödenmek ><suretiyle) ><yol ><olarak ><sicilden ><terkin ><edilen ><toplam ><203.52 ><m><1>< ><miktarlı ><alanın ><1 ><l/Ağustos/1997 ><tarihlî ><Bulgurlu-Kısıklı ><uygulama ><imar ><planında ><konut ><alanında ><kaldığı ><gerekçesiyle ><Üsküdar ><Belediye ><Encümenince ><verilen ><I2/Şubat/1999 ><tarih, ><371 ><sayılı ><karar ><uyarınca ><3194 ><sayılı ><İmar ><Kanununun ><15,16 ><ve ><17 ><ncı ><maddelerine ><göre ><ihdası ><ile>< ><103.50 ><m><2>< ><ve ><100.42 ><m><2>< ><lik>< ><parseller ><halinde ><eski ><maliklerine ><devredilmek ><üzere, ><Üsküdar ><Belediyesi ><adına ><tescili ><talebinde ><bulunulduğu,>

<Gözlenmiştir.
              
Bilindiği üzere; İmar Planı Yapılması ve Değişikliklerine ait Esaslara Dair Yönetmeliğin 21/2 nci maddesi; "İmar planındaki bir sosyal ve teknik altyapı alanının kaldırılabilmesi bu tesisin hizmet götürdüğü bölge içinde eşdeğer yeni bir alanın ayrılması suretiyle yapılabilir." hükmünü içermektedir.>

            Ayrıca, benzer konuda Bayındırlık ve Iskan Bakanlığı Teknik Araştırma ve Uygulama Genel Müdürlüğünden alınan, 13/Haziran/1997 tarih, B.09.0.TAU.0.15.00.00.060.193374-827/853S sayılı yazıda; " İmar planı değişikliği ile kullanım kararı değişikliği getirilen alana eşdeğer bir alanın aynı bölge içinde mümkün olduğunca ilk kullanım kararının getirildiği alana yakın bir alanda ayrılması ve bu plan değişikliğinin imar planına işlenmesi ve belediye meclis karar, tarih ve sayısının plan üzerinde belirtilmesi gerekmektedir."

7/Şubat/2000    tarih,    B.09.0.TAU.0.15.00.00.06(M93374-105/2518    sayılı    yazıda;

"...kaldırılan alanlara karşılık açılacak yeni alanın miktar olarak ve hizmet ettiği bölge büyüklüğü olarak aynı vasıfta olması şarttır.

Ayrıca, kaldırılan alanın yerine getirilen kullanım karan  nüfusta bir artış meydana getiriyorsa buna göre planın tekrar gözden geçirilmesi ve gerekiyorsa sosyal ve teknik altyapı alanlarının artırılması gerekmektedir. Ancak, bir nüfus artışı söz konusu değilse aynı yüzölçüme Sahip bir alanın aynlması yeterli olacaktır."

i/Kasım/2000   tarih,   B.Ü9.0.TAU.O.İ5.00.ÖO.Ü60193374-1825/25444   sayılı   yazıda;

"'...eğitim, sağlık, dini> kültürel ve idari yapılar İle park, çocuk bahçeleri, dinlenme, gezinti, metropol ölçekteki fuar, botanik ve hayvanat bahçeleri ile bölgesel parklar piknik ve eğlence alanları, spor ve oyun alanları gibi sosyal ve kültürel alt yapı alanları ile, elektrik, havagazı, içme ve kullanma suyu kanalizasyon ve her türlü ulaştırma, haberleşme ve arıtım gibi servislerin temini için yapılan tesisler ile açık veya kapalı otoparklar gibi teknik ait yapı alanlarının kaldırılması, küçültülmesi veya yerinin değiştirilmesine dair plan değişiklikleri 3194 Sayılı İmar Kanununa istinaden hazırlanan İmar Planı Yapılması ve Değişikliklerin Ait Esaslara Dair Yönetmeliğin 21. maddesi uyarınca zorunluluk olmadıkça yapılamaz. Zorunlu hallerde de böyle bir değişiklik yapılabilmesi için imar planındaki durumu değişecek olan sosyal ve teknik alt yapı alanındaki tesisi gerçekleştirilecek ilgili yatınmcı Bakanlık ve kuruluşların mutlaka görüşünün alınması ve bu tesisin hizmet götürdüğü bölge içinde eşdeğer yeni bir alanın ayrılması gerekmektedir. İmar planında yeni bir sosyal ve teknik altyapı alam ayrılması durumunda da ilgili Bakanlık ve kuruluşun görüşünün alınması zorunludur. Bu kapsamda dini yapı alanlarına ilişkin planlarda ve bunlara ait değişikliklerde il müftülüklerinin görüşü alınacaktır.

            633 Sayılı Diyanet İşleri Başkanlığının Kuruluş ve Görevleri Hakkındaki Kanunda, din konusunda toplumu aydınlatmanın ve ibadet yerlerini yönetmenin Diyanet İşleri Başkanlığının görevi olarak açıklanmıştır. 4379 sayılı kanun ile de; cami ve mescitlerin Diyanet İşleri Başkanlığının izni İle ibadete açılacağı ve Başkanlıkça yönetileceği daha önceden açılmış bulunan cami ve mescitlerin yönetiminin 3 ay içinde Diyanet İşleri Başkanlığına devredileceği hükme bağlanmıştır. 3194 sayılı İmar Kanununa   bir ek madde eklenmesine dair 4380 Sayılı  Kanunda, "İmar Planlarının tanziminde planlanan beldenin ve bölgenin şartlan ile müstakbel ihtiyaçları göz önünde tutularak lüzumlu cami yerleri ayrılır. İl, ilçe ve kasabalarda müftünün izni alınmak ve imar mevzuatına uygun olmak şartıyla cami yapılabilir" hükmü yer almaktadır.

3194 Sayılı İmar Kanununun 18. Maddesinde; imar planlarında yol, meydan, park, otopark, çocuk bahçesi, yeşil saha, cami ve karakol gibi umumi hizmetlere ayrılan alanların düzenleme ortaklık payı-olarak düşülebileceği açıklanmıştır. Düzenleme ortaklık payından elde edilebilecek cami yerleri, tescile konu alanlar olup, bu yerlerin hazine adına tescil edildikten sonra, Diyanet İşleri Başkanlığına tahsis edilmesi gerekir.

...İmar Planı Yapılması ve Değişikliklerine Ait Esaslara Dair Yönetmeliğin 21. maddesine uygun olarak yapılan imar planı değişikliği ile kullanım amacı değiştirilen parsellerin yeni kullanım kararma uygun olarak tapuya işlenmesi, tapudan terkin edilmesi gerekmeyenlerin getirilen kullanım kararına göre Hazine veya ilgili kamu kuruluşu veya belediye adına tescil edilmesi gerekmektedir. İdare tarafından herhangi bir kamu hizmetinin görülmesi amacı ile plan kararı getirilerek kamulaştırılan parseller, yeni bir plan kararı ile Özel mülkiyete konu olduğunda ilk sahibine iade edilir. Ancak bu durum herhangi bir özel hüküm bulunmaksızın hibe ve bağış gibi yollarla elde edilen ve kamu hizmetine ayrılan yeni bir plan karan ile Özel mülkiyete konu olması halinde geçerli olmayıp, bu alan ilgili idare adına tescil edilir."

Diğer taraftan, 3194 sayılı İmar Kanununun İ8'3 üncü maddesi uyarınca DOP'dan uluşturulan genel hizmet atanlarının başka maksatlarda kullanılması mümkün bulunmamakta ise de, plan revizyonları ya da değişiklikleri sonucunda kaldırılan veya bir miktar kaldırılan İmar yollarının konut alanında kalması nedeniyle yapılacak uygulamalara ilişkin olarak aynı idareden alman, 4/Ağustos/l997 tarih, B.09.0.TAU.0.15.00.00.260193076-U25/I1597 sayılı yazıda; "...Belediyesince bu plan uyarınca yapılan ve plan gereği söz konusu imar adası içinde kalan parsellerin birleştirilerek tek ada haline getirilmesi işlemi yapılırken eski plana göre imar yolu olup, bugün için kapanan yol durumunda bulunan ve daha Önce kamu adına tapudan terkin edilen yolların yeniden ihdas ve belediye adına tapu çıkarılmasından mevzuata aykırı bir durum bulunmamaktadır."                                                                           

Şeklinde görüşler bildirilmiştir. Bu kapsamda;

İmar uygulamaları sonucu DOP'dan ya da bu maksatla başka isimler altında alınan ve halen 3194 sayılı İmar Kanununun 18/3 üncü maddesinde bahsi geçen genel hizmet alanlarına ayrılan yerlerin kullanım amaçlarının değiştirilerek başka bir genel hizmet alanına dönüştürülmesi veya özel mülkiyete konu edilebilmesi için; öncelikle ilgili idarelerin olumlu görüşünün alınarak Belediye Meclisince imar planı tadilatı yapılması, tadilat ve belediye meclis kararı tarihi ile sayısının plan üzerinde gösterilmesi, kullanım amacı değiştirilen alanlara karşılık olarak belirtilen esaslar dahilinde bölge içinde ilk kullanım alanına yakın eşdeğer alanın ayrılması, oluşturulan genel hizmet alanının tescile tabi yerlerden olması halinde Maliye Hazinesi ya da ilgili idare adına tescil edilmesi, 

Kamulaştırma suretiyle oluşturulan genel hizmet alanlarının özel mülkiyete konu edilmesi durumunda ise, talep halinde bedeli karşılığı eski malikine iade edilmesi,

Gerekmektedir.

Bu itibarla; İstanbul İli, Üsküdar İlçesi, Bulgurlu Mahallesi, 93 ada 5 parsel sayılı taşınmaz mal üzerinde 2/Nisan/1989 tarihli Çamlıca Bölgesi Islah İmar Planına uygun olarak, Üsküdar Belediye Encümenin 18/Ağustos/1989 tarih, 2142 sayılı kararı uyarınca 2981/3290 sayılı Kanun kapsamında yapılarak 12/Haziran/1990 tarih, 3784 yevmiye numarası ile tescil edilen imar uygulaması sonucu oluşturularak sicilden terkin edilen 203.52 m2 lik yolun, ll/Ağustos/1997 tarihli Bulgurlu-Ki sikli uygulama İmar planında konut alanında kaldığı gerekçesi ile Üsküdar Belediye Encümenince verilen 12/ Şubat/1999 tarih, 371 sayılı karar uyarınca 3194 sayılı İmar Kanununun 15,16 ve 17 ncı maddelerine göre 103.50 m* ve 100.42 m2 lik parseller halinde ihdasen Üsküdar Belediyesi adına tesciline yönelik talebin, belediye meclisince, bahsi geçen kıstaslar dikkate alınmak suretiyle plan tadilatı yapılıp buna istinaden alınan encümen kararı uyarınca işlem yapılmadığı sürece karşılanması mümkün bulunmamaktadır.

Ayrıca, Üsküdar Belediye Meclisinin 2I/Mayıs/1990 tarih, 70 sayılı karan ile yapılan plan tadilatı kapsamında 31/Ocak/1991 tarih, 252 sayılı encümen karan uyarınca 259.26 m2 lik yeşil alanın ihdas edilerek 2384 ada 15 parsel numarası altında "arsa" vasfıyla 12/Nisan/1991 tarih, 20 i 3 yevmiye numarah işlemle İbrahim Oebetaş adına tescili,

17/Mayıs/1990 tarihli tadilat planı kapsamında Üsküdar Belediye Encümeninin 2/Ekim/1997 tarih, 1752 sayılı kararı uyarınca toplam 609.43 m2 lik yol ve yeşil alanın ihdas edilerek 2243 ada 9 parsel numarası altında "cami yeri" olarak 25/Aralık/1997 tarih, 6742 yevmiye numaralı işlemle Üsküdar Belediyesi adına tescili.

İşlemleri, kullanım amacı değiştirilen yeşil alanlara karşılık olarak eşdeğer yeni bir alanın ayrılıp ayrılmadığı hususu dikkate alınmadan işlem yapılması nedeniyle hatalı bulunmuş olup, benzer hatalara meydan verilmemesi açısından ilgili personelin dikkatinin çekilmesi ve 2243 ada 9 parsel numarası altında Üsküdar Belediyesi adına tescil edilen "cami yeri" nin Maliye Hazinesi adına tescili ve kullanımının Diyanet İşleri Başkanlığına tahsisine yönelik olarak Üsküdar Malmüdürlüğü ile Üsküdar Müftülüğüne duyuruda bulunulması gerekmektedir.

Bilgilerinizi   ve bildiriş uyarınca işleme yön verilmesinin teminini rica ederim.

Genel Müd Ad>